Hz. İdris (A.S.)

Hz. İdris (A.S.), Kur'an-ı Kerim'de adı zikredilen, doğruluğu ve yüksek ahlakıyla övülen büyük bir peygamberdir. Hz. Şit'ten sonra kendisine ilahi sayfalar (suhuf) verilen, insanlığa yazıyı, terziliği, matematiği ve astronomiyi öğreterek medeniyetin gelişmesinde çığır açan bir ilim ve hikmet rehberidir. Allah Teâlâ onu yüce bir mekana yükseltmiştir.

Hayatı

Hz. İdris (A.S.), nesep zinciri bakımından Hz. Şit'in (A.S.) torunlarındandır ve babasının adı Yerd'dir. Asıl adının "Ahnûh" (Esnûh) olduğu, ancak Allah'ın indirdiği kitapları, sayfaları ve evrendeki ilahi sırları çok derinlemesine inceleyip insanlara ders verdiği için kendisine "çok ders yapan, okuyan" anlamına gelen "İdris" lakabı verildiği kabul edilir. O dönemde yeryüzünde, özellikle Kabil'in soyundan gelen topluluklar arasında putperestlik, azgınlık, haksızlık ve ahlaki yozlaşma iyice yayılmıştı. Allah Teâlâ, Hz. İdris'i bu sapan kavimleri hak yola ve tevhid inancına davet etmek üzere peygamber olarak vazifelendirdi.

Peygamberlik vazifesini alan Hz. İdris, kavmine Allah'ın birliğini, adaleti, dürüstlüğü ve ahiret gününü bizzat yaşayarak tebliğ etti. Kendisine tabi olan iman ehliyle birlikte, azgınlaşan ve zulmeden Kabil soyuna karşı büyük bir mücadele verdi. Onları fısk u fücurdan uzak tutmak için şehir düzenleri kurdu, idari yapılar oluşturdu ve toplumsal adaleti kalıcı hale getirdi. Hz. İdris, insanlık tarihinde ilk kez düzenli bir ordu kurarak Allah yolunda cihat eden ve batılın karşısına dikilen peygamber olarak bilinir. Onun davetine icabet etmeyen topluluklar uyarılmasına rağmen azgınlıklarına devam edince, iman edenleri korumak adına adil yasalar uyguladı ve onları kötülüklerden muhafaza etti.

Dini tebliğinin yanı sıra dünyevi ilimlerin ve zanaatların kurucusu olarak insanlık tarihine adını yazdırmıştır. O döneme kadar insanlar hayvan derileri giyerken veya çok ilkel yöntemlerle örtünürken, Hz. İdris iğneyi icat edip kumaşları dikerek terzilik mesleğini başlatan ilk kişi olmuştur. Elbise dikerken ve iğneyi kumaşa her batırışında "Sübhanallah, Elhamdülillah, Allahu Ekber" diyerek zikirle çalışan, işini ibadete dönüştüren örnek bir şahsiyetti. Aynı zamanda kalemle yazı yazmayı, ölçü ve tartı aletlerini kullanmayı, hesap ilmini ve gök cisimlerinin hareketlerini (astronomi) insanlığa öğreten ilk muallimdir. Bu yönüyle hem dini ilimlerin hem de pozitif bilimlerin üstadı kabul edilir.

Hz. İdris’in (A.S.) ömrünün son dönemi ve yeryüzünden ayrılışı, tefsirlerde ve Kur'an ayetlerinde müstesna bir yere sahiptir. Meryem Suresi'nde onun hakkında: "Biz onu yüce bir yere yükselttik" buyrulmaktadır. Dünyadaki peygamberlik vazifesini hakkıyla tamamladıktan sonra, Allah'ın emri ve takdiriyle diri olarak göklere veya cennete kaldırıldığı rivayet edilir. Hz. Muhammed (S.A.V.) de Mirac gecesinde dördüncü kat semada Hz. İdris ile karşılaşmış ve onunla selamlaşmıştır. Yeryüzünde kaldığı süre boyunca adaleti, ilmi ve takvayı tesis eden Hz. İdris, arkasında tertemiz bir iman silsilesi ve insanlığı karanlıktan çıkaran medeniyet ışıkları bırakmıştır.

Hz. İdris'in (A.S.) evliliğinden doğan ve tarih kaynaklarında en çok zikredilen, soyunun devamını sağlayan oğlu **Metûşelah**'tır (Mütveşlih). Metûşelah, büyük peygamber Hz. Nuh'un (A.S.) büyük dedesidir. Hz. İdris'in soyundan gelen bu mübarek silsile, Nuh tufanından sonra yeryüzünde insan neslinin ve iman ehlinin kalıcı olarak devam etmesini sağlamıştır.

Mucizeleri ve Üstünlükleri

Hz. İdris (A.S.), sapan kavimleri hidayete çağırmak ve Allah'ın dinini yeryüzüne hakim kılmak adına şu sahih mucizeler, ilahi ilimler ve üstünlüklerle desteklenmiştir:

• Kendisine 30 Sayfa (Suhuf) Verilmesi: Kavmini irşad etmek, fıkhi ve ahlaki kuralları bildirmek üzere Allah tarafından kendisine 30 sayfalık ilahi bir suhuf indirilmiştir. Bu sayfalarda göklerin sırları, yaratılışın hikmetleri ve ibadet hükümleri yer almaktaydı.
• Yüce Bir Mekana Yükseltilmesi: Hayattayken ölüm acısını tatmadan veya çok farklı bir ilahi tecelli ile zaman ve mekan sınırlarının ötesine, göklere (cennete) yükseltilmesi onun en büyük ve Kur'an-ı Kerim ile sabit olan mucizevi üstünlüğüdür.
• Kalemle Yazı Yazma ve İlmi Mucizeler: İnsanlık tarihinde ilk defa kalem kullanarak yazı yazan, harfleri şekillendiren kişi olmuştur. Allah'ın ona vahiy yoluyla öğrettiği matematik, astronomi ve yıldızların hareketleri ilmi, dönemine göre mucizevi bir üstünlüktür.
• Terzilik Zanaatının İlham Edilmesi: Kumaşı kesip biçmeyi, iğneyle dikerek insanoğluna layık medeni elbiseler üretmeyi doğrudan Allah'ın ilhamı ve mucizesi olarak başlatmıştır. Kendisi bu zanaatın piri kabul edilir.
• Bulutlara ve Yağmura Hükmetmesi: Kavminin kuraklıkla imtihan edildiği dönemlerde, Allah'ın izniyle bulutları çağırıp kuruyan topraklara yağmur yağdırması şeklinde tecelli eden mucizeleri rivayet edilmiştir.